Wymiana butli gazowej krok po kroku - gdzie wymienić i jak podłączyć

W Polsce butle krążą w systemie wymiennym: przywozisz pustą butlę, zabierasz pełną i płacisz za gaz wraz z usługą napełnienia. Pierwszą butlę kupujesz raz (nową lub wnosisz opłatę za wejście do obiegu) - potem już tylko wymieniasz. Butla obiegowa nie jest „Twoim” konkretnym egzemplarzem: oddajesz jedną, dostajesz inną, sprawdzoną i świeżo napełnioną.

To duża zaleta tego systemu: obowiązki właścicielskie - badania okresowe, kontrola zaworów, renowacja - spadają na rozlewnię, a nie na Ciebie. Pełna butla z legalnego obiegu jest zważona, zaplombowana i ma ważną legalizację.

Butlę 11 kg wymienisz dziś w wielu miejscach: w lokalnych punktach wymiany butli, na części stacji paliw, w marketach budowlanych i u dostawców z dowozem do domu. Różnice sprowadzają się do dwóch rzeczy: drogi, jaką butla przeszła (im więcej ogniw pośrednich, tym wyższa cena i mniej informacji o butli), oraz wygody.

Najkrótszą drogę ma butla z autoryzowanej stacji PAKAR przy ul. Generała Stanisława Maczka 80 w Białymstoku. Butle trafiają tam prosto z naszej rozlewni: każda została napełniona na linii, skontrolowana, zważona i zaplombowana, a między rozlewnią a Twoim bagażnikiem nie ma żadnego pośrednika ani cudzego magazynu. Dostajesz więc dokładnie to, co wyszło spod naszej kontroli - z pełną wagą gazu i ważną legalizacją. Z pojedynczą butlą nie jedź do terminala przy ul. Aksamitnej 5: to obiekt hurtowy, wymianę detaliczną prowadzi stacja. Zamówienia z dowozem realizujemy własnym transportem w województwach podlaskim, mazowieckim i warmińsko-mazurskim - szczegóły na stronie sprzedaży detalicznej.

Celowo nie publikujemy cennika - nie dlatego, że ceny są tajemnicą, tylko dlatego, że gaz płynny jest towarem giełdowym i każdy wydrukowany cennik szybko mija się z prawdą. Na cenę wymiany butli składają się:

• notowania propanu i butanu na rynkach światowych (powiązane z ropą, rozliczane w USD) oraz kurs dolara,
• sezon - szczyt grzewczy i przedświąteczne tygodnie to zwykle wyższe ceny,
• kanał sprzedaży - im więcej pośredników między rozlewnią a Tobą, tym drożej,
• dowóz - wymiana z dostawą do domu kosztuje więcej niż odbiór własny, ale oszczędza dźwiganie ponad dwudziestu kilogramów,
• pierwsza butla - jednorazowo dochodzi zakup butli albo opłata za wejście do obiegu.

Każda stalowa butla LPG podlega dozorowi technicznemu i co 10 lat przechodzi badanie okresowe (nadzoruje je Transportowy Dozór Techniczny). Datę ostatniego badania - a często i termin następnego - znajdziesz wybitą na kołnierzu przy zaworze lub na tabliczce.

Co z butlą po terminie? Jeśli pochodzi od nas: nic strasznego - oddajesz ją przy wymianie, my kierujemy ją do badania i renowacji, a Ty od razu zabierasz butlę z ważną legalizacją. Inaczej z butlą po terminie kupioną w innym punkcie lub przywiezioną przez innego dostawcę - takich butli nie przyjmujemy. Jako rozlewnia objęta przepisami akcyzowymi pilnujemy legalizacji każdej butli, którą napełniamy, i przykładamy do tego dużą wagę. Tym bardziej uważaj na przeterminowane butle z ogłoszeń sprzedawane jako „okazja”: legalna rozlewnia ich nie napełni, a odzyskanie pieniędzy od sprzedawcy bywa trudne. Przy każdej wymianie rzuć okiem na kołnierz i plombę - to dwie sekundy, które dają pewność.

Wymiana butli przy kuchence czy grillu to czynność na kilka minut, ale każdy krok ma znaczenie. Pracuj w wentylowanym miejscu, z dala od ognia i włączonych urządzeń elektrycznych - i nigdy „na skróty”.

1. Zakręć zawór pustej butli (zgodnie z ruchem wskazówek zegara) i wyłącz urządzenie. Odkręć reduktor - pamiętaj: gwint jest lewy, więc odkręcasz w prawo.
2. Obejrzyj nową butlę: plomba na zaworze nienaruszona, data legalizacji na kołnierzu aktualna, zawór czysty i nieuszkodzony.
3. Sprawdź uszczelkę reduktora (gumowa podkładka w nakrętce). Spękana lub zdeformowana - do wymiany; to najczęstsza przyczyna nieszczelności.
4. Przykręć reduktor do zaworu butli, kręcąc w lewo - ręką, a dociśnij kluczem płaskim (najczęściej 27 mm) bez użycia siły. Butla przez cały czas stoi pionowo.
5. Sprawdź przewód: bez pęknięć i stwardnień, opaski zaciśnięte na obu końcach. Zużyty przewód wymień - kosztuje grosze w porównaniu z tym, przed czym chroni.
6. Odkręć zawór powoli (w lewo) i posłuchaj: syczenie po odkręceniu oznacza nieszczelność - zakręć i popraw połączenie.
7. Test szczelności: nanieś wodę z płynem do naczyń na połączenia i otwórz zawór. Rosnące bańki = wyciek. Nigdy nie sprawdzaj szczelności ogniem.

W butli panuje ciśnienie rzędu kilku barów (zmienia się z temperaturą i składem gazu), a kuchenka czy grill potrzebują ciśnienia tysiąc razy niższego - stabilnych milibarów. Tę różnicę niweluje reduktor i dlatego urządzeń nie wolno zasilać „na wprost” z zaworu.

W Polsce standardem dla domowych urządzeń na butlę 11 kg jest reduktor 37 mbar (typowy przepływ 1,5 kg/h). W sprzedaży są też reduktory 30 mbar - głównie kempingowe i do urządzeń z rynków zachodnich, gdzie to ciśnienie jest normą. Zasada jest prosta: ciśnienie reduktora musi być zgodne z tym, czego wymaga urządzenie (znajdziesz je na tabliczce znamionowej) - 30 i 37 mbar nie są zamienne. Wątpliwości rozstrzyga instrukcja urządzenia, a przy zakupie butli u nas - po prostu zapytaj.

Osoba prywatna może legalnie przewozić butle gazowe na własne potrzeby - umowa ADR przewiduje wyłączenie dla towarów w opakowaniach detalicznych przeznaczonych do użytku osobistego. Warunek: zawartość nie może się uwolnić, czyli zdrowy rozsądek plus kilka zasad:

• zawór dokręcony, na zaworze kołpak lub nakrętka ochronna,
• butla pionowo, zaklinowana lub przypięta tak, żeby nie przewróciła się w zakręcie,
• uchylone okno - kabina ma być wentylowana,
• bez pozostawiania butli w aucie na słońcu i bez palenia podczas przewozu.

Firmy przewożące większe ilości (np. na budowę) korzystają z odrębnego wyłączenia ADR do 333 kg gazu na pojazd - z dodatkowymi wymogami, m.in. gaśnicą i dokumentem przewozowym. A jeśli butli jest naprawdę dużo, po prostu zostaw transport nam - dowozimy je własną flotą.

Butle do wózków widłowych

Wózek widłowy pobiera z butli fazę ciekłą - dlatego jego butla ma rurkę syfonową sięgającą dna i pracuje w pozycji poziomej, ustalonej kołnierzem. Zwykła butla kuchenna w wózku to spadek mocy w najlepszym razie, a w najgorszym awaria i wyciek. Butle widłowe 11 kg napełniamy w naszej rozlewni i dowozimy firmom razem z resztą zamówienia.

Butle turystyczne i mniejsze

Butle 1-5 kg do kuchenek turystycznych mają inne przyłącza niż „jedenastka” i wymagają dopasowanego reduktora lub przejściówki. Różnią się też zaworami - dlatego nie każdy punkt wymiany je obsłuży. Masz butlę turystyczną do napełnienia? Zadzwoń do nas i powiedz, jaki to model - potwierdzimy, czy ją napełnimy i gdzie ją zostawić, zanim ruszysz z domu.